Intrapersoonlijke intelligentie: zelfkennis, voorbeelden en onderzoek

Waar het begrip vandaan komt

Howard Gardner beschreef in Frames of Mind (1983) meerdere intelligenties en groepeerde er twee als „persoonlijke intelligenties”. Gardner en Thomas Hatch (1989) omschreven intrapersoonlijke intelligentie als toegang tot je eigen gevoelens, het vermogen ze te onderscheiden en te gebruiken om je gedrag te sturen, en kennis van je eigen sterke en zwakke kanten en verlangens. De naar buiten gerichte tegenhanger is sociale intelligentie; het hele rijtje staat bij soorten intelligentie.

Voorbeelden

• Je gevoel precies benoemen („teleurgesteld”, niet alleen „rot”).
• Weten in welke situaties je slechte beslissingen neemt.
• Merken dat je te geïrriteerd bent om een mail goed te beantwoorden, en wachten.
• Doelen kiezen die bij je eigen waarden passen.

Vaak wordt het verward met introversie of veel alleen willen zijn. Gardner bedoelt de juistheid van je zelfkennis: ook wie veel over zichzelf nadenkt, kan zich vergissen.

Hoe goed kennen we onszelf?

Een meta-analyse van Freund en Kasten (2012) bundelde 154 effectgroottes uit 41 studies en schatte het verband tussen ingeschatte en gemeten cognitieve vaardigheid op r = 0,33. In een studie van Simine Vazire (2010, 165 deelnemers) was de persoon zelf de beste beoordelaar van eigenschappen rond angst en neuroticisme, maar waren vrienden beter in het beoordelen van intellectgerelateerde eigenschappen.

Volgens een overzicht van Dunning, Heath en Suls (2004) hangen zelfbeoordelingen van vaardigheden zwak tot matig samen met echte prestaties en vinden mensen zichzelf gemiddeld bovengemiddeld — zie het Dunning-Krugereffect. Wilson en Dunn (2004) wijzen erop dat veel van de geest niet toegankelijk is voor introspectie; kijken door de ogen van anderen en je eigen gedrag observeren helpen meer.

Gevoelens kunnen onderscheiden

Een overzicht van Kashdan, Barrett en McKnight (2015) over „emotiedifferentiatie” meldt dat mensen die onder zware stress hun emoties fijner onderscheiden minder vaak naar schadelijke strategieën grijpen en minder ernstige angst- en depressieklachten hebben. Dat gaat over één vaardigheid en bewijst niet dat „intrapersoonlijke intelligentie” als geheel die uitkomsten veroorzaakt.

Echt een intelligentie?

Omstreden: Lynn Waterhouse (2006) vond onvoldoende empirische steun voor de theorie van meervoudige intelligentie; Gardner en Seana Moran reageerden dat de kritiek de theorie verkeerd begrijpt. Het dichtstbijzijnde onderzoeksbegrip is metacognitie — weten hoe goed je aan het denken bent.

Over deze pagina

Een IQ-test, ook de onze, meet redeneren met patronen, getallen en woorden — geen intrapersoonlijke intelligentie. Wel kun je er één overtuiging over jezelf mee toetsen: hoe goed je redeneert. Deze pagina vat gepubliceerd onderzoek samen ter algemene informatie; waar we alleen een samenvatting konden lezen, geven we alleen die weer. Het is geen klinische of diagnostische bron. De IQ Revealed-test is een online redeneertest met 40 eigen opgaven voor volwassenen vanaf 18 jaar en geen klinisch onderzoek. IQ Revealed is niet verbonden aan Howard Gardner of de andere genoemde onderzoekers, universiteiten en tijdschriften; namen dienen alleen om het onderzoek aan te duiden.