Survivorship bias: η μεροληψία επιβίωσης
Το survivorship bias, ή μεροληψία επιβίωσης, είναι το σφάλμα να κρίνουμε μια ολόκληρη ομάδα μόνο από τα μέλη που πέρασαν ένα φίλτρο, ενώ όσοι απέτυχαν δεν φαίνονται πια. Οι εταιρείες που λειτουργούν ακόμη, τα αμοιβαία κεφάλαια που υπάρχουν και οι μελέτες που δημοσιεύτηκαν μοιάζουν καλύτερες από το σύνολο από το οποίο προέρχονται. Είναι σφάλμα επιλογής που λειτουργεί όπως οι γνωστικές προκαταλήψεις.
Τα αεροπλάνα του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου: τι έκανε πραγματικά ο Abraham Wald
Ο Abraham Wald, γεννημένος το 1902 στο Kolozsvár (σημερινό Κλουζ-Νάποκα), πήρε το διδακτορικό του στη Βιέννη και μετανάστευσε στις ΗΠΑ το 1938. Στον πόλεμο εργάστηκε στο Statistical Research Group του Πανεπιστημίου Columbia και ανέπτυξε μέθοδο για να εκτιμά, από τις ζημιές των αεροσκαφών που επέστρεφαν, πόσο πιθανό ήταν ένα χτύπημα σε κάθε σημείο να καταρρίψει το αεροπλάνο. Όσα χτυπήθηκαν σε μοιραία σημεία δεν γύρισαν για να μετρηθούν, άρα τα σημεία χωρίς τρύπες στα αεροσκάφη που γύρισαν μπορεί να είναι ακριβώς αυτά που χρειάζονται προστασία. Κατά τους Marc Mangel και Francisco Samaniego (1984), οι αναφορές χρησιμοποιήθηκαν στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και αργότερα στην Κορέα και το Βιετνάμ.
Παραδείγματα
- Νέες επιχειρήσεις. Από τις επιχειρήσεις που ιδρύθηκαν στην Ελλάδα το 2015, κατά τα προσωρινά στοιχεία της Eurostat, περίπου το 54% ήταν ακόμη ενεργές το 2020.
- Αμοιβαία κεφάλαια. Όσα κλείνουν ή συγχωνεύονται είναι συνήθως τα πιο αδύναμα· ο Burton Malkiel (1995) βρήκε το φαινόμενο μεγαλύτερο από τις προηγούμενες εκτιμήσεις.
- Έρευνα. Ο Robert Rosenthal το ονόμασε το 1979 «πρόβλημα του συρταριού»: οι μελέτες χωρίς σημαντικά αποτελέσματα δεν δημοσιεύονται και τα περιοδικά δείχνουν ένα στρεβλό δείγμα.
Το σφάλμα είναι εύκολο επειδή βλέπουμε όσους επέζησαν — συγγενεύει με τον ευρετικό της διαθεσιμότητας, ενώ η μεροληψία εκ των υστέρων κάνει τη διαδρομή των νικητών να μοιάζει αναπόφευκτη. Οι λίστες με τις συνήθειες των ιδιοφυιών δεν αποδεικνύουν τίποτα χωρίς όσους είχαν τις ίδιες συνήθειες και δεν πέτυχαν — το ίδιο ισχύει για τις υποσχέσεις να αυξήσετε το IQ.
Τι βοηθά
- Μετρήστε όλους όσους ξεκίνησαν, όχι μόνο όσους τερμάτισαν.
- Ρωτήστε πού πήγαν οι αποτυχίες και γιατί.
- Συγκρίνετε όσους επέζησαν με όσους όχι.
- Να είστε επιφυλακτικοί με συμβουλές μόνο από νικητές.
Δείτε επίσης μεροληψία επιβεβαίωσης και κριτική σκέψη.
Σχετικά με αυτή τη σελίδα
Η σελίδα συνοψίζει δημοσιευμένη έρευνα και επίσημες στατιστικές ως γενική πληροφόρηση· δεν αποτελεί επενδυτική, επιχειρηματική ή ιατρική συμβουλή. Το τεστ του IQ Revealed είναι διαδικτυακό τεστ συλλογισμού με 40 δικά του θέματα για ενήλικες από 18 ετών· δεν μετρά τη μεροληψία επιβίωσης. Περισσότερα: πώς λειτουργούν τα τεστ IQ. Το IQ Revealed δεν συνδέεται με τους ερευνητές, τα πανεπιστήμια, τα περιοδικά, τους εκδότες ή τις στατιστικές υπηρεσίες που αναφέρονται· τα ονόματα χρησιμοποιούνται μόνο για τον προσδιορισμό των πηγών. Πηγές: Mangel & Samaniego (1984), Malkiel (1995), Rosenthal (1979), Eurostat, δημογραφία επιχειρήσεων.
Συχνές ερωτήσεις για το survivorship bias
Τι είναι το survivorship bias (μεροληψία επιβίωσης);
Είναι το σφάλμα να βγάζουμε συμπεράσματα μόνο από όσα πέρασαν μια διαδικασία επιλογής, αγνοώντας όσα αποκλείστηκαν. Επειδή οι αποτυχίες χάνονται από το οπτικό μας πεδίο, όσα απομένουν μοιάζουν πιο επιτυχημένα από ό,τι ήταν η ομάδα συνολικά.
Ποια είναι η ιστορία με τα αεροπλάνα του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου;
Ο στατιστικός Abraham Wald, στο Statistical Research Group του Πανεπιστημίου Columbia, ανέπτυξε μέθοδο για να εκτιμά την τρωτότητα των αεροσκαφών από τις ζημιές όσων επέστρεφαν. Οι τρύπες στα αεροσκάφη που γύρισαν δείχνουν πού μπορεί να χτυπηθεί ένα αεροπλάνο και να επιστρέψει· τα σημεία χωρίς ζημιές μπορεί να είναι τα μοιραία. Το σχέδιο του βομβαρδιστικού με τις κόκκινες κουκκίδες είναι σύγχρονη εικονογράφηση.
Υπάρχει ελληνικό παράδειγμα;
Η επιχειρηματικότητα: σύμφωνα με προσωρινά στοιχεία της Eurostat, από τις επιχειρήσεις που ιδρύθηκαν στην Ελλάδα το 2015, περίπου το 54% ήταν ακόμη ενεργές πέντε χρόνια αργότερα. Όποιος διαβάζει μόνο ιστορίες επιτυχίας δεν βλέπει τις υπόλοιπες.
Πώς αποφεύγεται η μεροληψία επιβίωσης;
Ρωτήστε τι λείπει από τα δεδομένα και γιατί. Βρείτε ολόκληρη την αρχική ομάδα — όλες τις εταιρείες που ιδρύθηκαν, όλα τα αμοιβαία κεφάλαια που ξεκίνησαν, όλες τις μελέτες που έγιναν — και συγκρίνετε όσους επέζησαν με όσους όχι.
Εσείς πού βρίσκεστε;
Το τεστ IQ μας είναι δωρεάν και διαρκεί περίπου 25 λεπτά. Η πλήρης αναφορά — βαθμολογία, εκατοστημόριο και αποτελέσματα ανά τομέα — περιλαμβάνεται στη συνδρομή.
Ξεκινήστε το τεστ IQ